Skip to main content
Universiteitsbibliotheek – LibGuides

Training bij Introductie ASW Academische vaardigheden (2018-2019): Zoektermen

Op deze pagina

Deelopdracht 2B
Zoektermen bedenken bij de verschillende elementen van je zoekvraag
Manieren om zoektermen te combineren

Wil je meer weten?: in de speciale LibGuide zoekstrategie vind je nog meer informatie.

Deelopdracht 2B

Lees de informatie op deze pagina en bedenk zoektermen die passen bij je onderwerp.

Let op!: Zoekmachines zijn bijna altijd internationaal en dus zul je meestal zoeken met Engelse zoektermen!

Noteer je zoektermen op het invulformulier

Zoektermen bedenken

Een voorwaarde voor succesvol zoeken is het gebruiken van de juiste zoektermen.

Algemene tips:

  1. Bedenk van tevoren hoe datgene wat je zoekt verwoord kan zijn in het soort stuk dat je hoopt te vinden (denk bijvoorbeeld aan een specifieke invalshoek, (vak)taal, begrippen, woordcombinaties, populair of wetenschappelijk taalgebruik).
  2. Corrigeer je zoektermen naar aanleiding van wat je ziet in de zoekresultaten. Vind je een geschikte term in een artikel, voeg die dan toe. Levert het verkeerde resultaten op, haal een term dan weg of kies een andere.


Denk daarbij ook aan alle verschillende soorten termen:

  • synoniemen (trouwerij --> bruiloft)
  • bredere termen (universiteit --> hoger onderwijs)
  • smallere termen (kinderen --> kleuters)
  • verwante termen (coaching --> training)
  • antoniemen (woorden met tegenovergestelde betekenis, zoals 'ouder' en 'kind' of 'ziek' en 'gezond')
  • vertaling naar voor onderwerp en vakgebied relevante talen (meestal Engels, de meeste databases en zoekmachines zijn in het Engels)
  • personen en instanties die belangrijk zijn voor je onderwerp.

Denk bij elk van deze termen ook aan de verschillende woordvormen (enkelvoud, meervoud e.d.), spellingsvarianten (behavior en behaviour bijv) en eventuele afkortingen.

Je hoeft niet alles zelf te verzinnen. Maak gebruik van hulpmiddelen:

  • woorden uit een verkenning op bijvoorbeeld Wikipedia, of uit artikelen die je al gevonden hebt
  • woorden uit de zoekresultatenpagina van zoekmachines
  • (vak)woordenboeken
  • thesauri (overzichten van geselecteerde woorden of concepten en hun onderlinge relatie binnen een bepaald interesse- of vakgebied, vaak aangeboden bij grote zoeksystemen)


In de speciale LibGuide Zoektermen bedenken UBU LibGuide zoektermen bedenken vind je meer over zoektermen bedenken.

Zoektermen combineren: AND, OR, NOT

AND, OR en NOT worden (Booleaanse) zoekoperatoren genoemd. Hiermee kun je je zoektermen combineren. Met AND en NOT maak je het resultaat van een zoekactie kleiner, met OR maak je het resultaat juist GROTER.

Voorbeelden:

  • social AND media: allebei de woorden moeten in het zoekresultaat voorkomen
  • social OR media : één van deze twee woorden moet in het zoekresultaat voorkomen (het woord 'social' OF het woord 'media'), allebei kan natuurlijk ook. Dit zal meer resultaten opleveren die mogelijk minder relevant zullen zijn. Het gebruik van OR is heel nuttig bij het tegelijk zoeken op verschillende spellingswijzen, vertalingen of synoniemen van zoektermen (bijv. children OR youth OR adolescents OR juveniles).
  • social NOT media: het woord 'social' moet in het zoekresultaat voorkomen, maar het woord 'media' mag er juist niet in staan. Gebruik NOT alleen als het echt nodig is.

Tip!  wil je zien hoe het werkt probeer dan de The Boolean machine. Daar wordt visueel gemaakt wat er gebeurt bij het gebruik van AND, OR en NOT .

Combineren: soms gebruik je meer dan één operator, gebruik dan haakjes (net als in een wiskundige formule). Met haakjes combineer je woorden van gelijke strekking (bijv synoniemen). Binnen de haakjes combineer je met OR, de verschillende groepen combineer je (meestal) met AND.

Bijvoorbeeld: (children OR youth OR juveniles) AND (dyslexia OR "reading disorder"). 

Met de aanhalingstekens koppel je twee woorden vast aan elkaar (exact phrase).

Volgende stap

De volgende stap is het kiezen van een zoeksysteem waarin je je zoekactie gaat uitvoeren