Skip to main content
Universiteitsbibliotheek – LibGuides

Training Diergeneeskunde Literatuur zoeken, vinden, selecteren, beheren, gebruiken: 5. Selecteren; bronnen beoordelen

Training Literatuurgebruik Diergeneeskunde

Belangrijkste criteria voor selectie

HOE SELECTEER IK?

Welke criteria gebruik je om te selecteren?

Je zult vaak gevonden bronnen  moeten wegen.

De betrouwbaarheid van jouw werkstuk wordt mede bepaald door de bronnen die je raadpleegt en waarop je (mischien een deel van) je conclusies baseert. Als je erg veel hebt gevonden zul je een selectie moeten maken.

Selecteer dan op basis van:

  • Relevantie
  • Wetenschappelijkheid
  • Bewijskracht

Hoe weet je of een bron 'wetenschappelijk' is?

Er zijn diverse manieren om de wetenschappelijkheid van een bron te wegen

 

Is het vóóraf beoordeeld door deskundigen?

  • redactie: is bij wetenschappelijke tijdschriften strenger dan bij niet-wetenschappelijke tijdschriften
  • peer review: veel wetenschappelijke tijdschriften vragen deskundigen een (blind) oordeel over een manuscript
  • zoeksysteem: wetenschappelijke zoeksystemen nemen vaak alleen artikelen op uit hoogwaardige, peer reviewed, tijdschriften
  • financier: sommige tijdschriften vereisen dat bij onderzoek wordt aangeduid wie het gefinancierd heeft (bv. bij artikelen over medicijntests)

 

Is het gepubliceerd in een hoog aangeschreven tijdschrift?

De 'impact factor' - een soort rapportcijfer - van het tijdschrift  waarin de publicatie is verschenen, kun je ook mee laten wegen.

Daar staat tegenover dat die impact factor voor het hele tijdschrift geldt, dus niet voor de individuele artikelen.

 

Hoe wordt het achteraf beoordeeld door deskundigen?

  • citaties: wordt het stuk vaak geciteerd (rekening houdend met hoe lang het al beschikbaar is)
  • (boek)besprekingen: zijn de recensies positief?

 

Hoe wordt het door de lezers beoordeeld?

  • Wat zeggen lezers over deze publicatie?

Bekijk het filmpje en installeer de bookmark

   

 

 

Wat vind je er zelf van?

Kijk vooral naar:

  • Werkkring (affiliatie) van de auteur geeft soms wat extra zekerheid over wetenschappelijk niveau, bijvoorbeeld een (gerenommmeerde) universiteit of belangrijk onderzoeksinstituut
  • Helderheid: zijn vraagstelling en conclusies expliciet vermeld?
  • Methoden & verantwoording: hoe heeft men het onderzoek aangepakt, waar komen gegevens vandaan?
  • Literatuurverwijzingen: op welke inzichten baseert men zich?
  • Doelgroep: voor wie is de publicatie bedoeld?

En speciaal bij websites:

  • Datering
  • Duideijkheid over bronnen, en wie er verantwoordleijk is voor de inhoud
  • Niveau van het taalgebruik en tekstverzorging

Speelt de status van het tijdschrift ook een rol?

Artikelen in hoog aangeschreven tijdschriften zijn doorgaans van hoge kwaliteit.

 

 

 

klik op het plaatje voor een kort filmpje

Wanneer is een bron relevant?

Een relevante bron:

  • Is niet achterhaald
  • Helpt bij het beantwoorden van een (deel-)vraag
  • Heeft een hoofdvraag die tenminste deels overeenstemt met je eigen vragen
  • Gaat over een vergelijkbaar onderzoeksobject als jouw vraag. (Het onderzoeksobject kan van alles zijn: een periode, persoon, groep, gebied, stof, ziekte, proces etc.)
  • Beschouwt  het onderzoeksobject in een vergelijkbare context als in jouw vraag het geval is

Wat bepaalt de bewijskracht van een bron?

De 'bewijskracht' van een publicatie wordt bepaald door het type onderzoek dat er aan ten grondslag ligt.

 

Meta-analyses en goed uitgevoerde Systematic Reviews hebben in principe de hoogste bewijskracht.

Critically Appraised Topics zijn qua opzet vergelijkbaar met Systematic Reviews, maar minder uitgebreid; mits zorgvuldig uitgevoerd is ook hier de bewijskracht sterk.

Evidence pyramid - (c) Copyright 2006 - 2011. Trustees of Dartmouth College and Yale University. All Rights Reserved. Produced by Jan Glover, Dave Izzo, Karen Odato, and Lei Wang

De bewijskracht van individuele studies varieert met het type studie: het beste zijn Randomized Controlled Trials maar die zijn vaak alleen beschikbaar voor therapeutische vragen.

Cohort studies leveren doorgaans ook behoorlijk betrouwbare gegevens, maar zijn minder geschikt voor beantwoording van klinische vragen.

Richtlijnen (niet in dit plaatje genoemd) zijn doorgaans ook betrouwbaar: ze zijn vaak een combinatie van Evidence-Based aanbevelingen en Expert Opinion.

 

Jargon in klare taal

  • Systematic Review
    Beschrijvend literatuuroverzicht voor beoordeling van individuele studies, uitgevoerd volgens expliciete en reproduceerbare methoden
  • Meta-analyse
    Systematic Review met - naast de beschrijvende - ook een kwantitatieve vergelijking van de resultaten van individuele studies
  • Randomized Controlled Trial
    Experimentele studie waarin de deelnemers aan de proef aselect worden toegewezen aan de behandel- of controlegroep
  • Cohort study
    Observationele studie waarbij de deelnemers aan een proef [meestal met en zonder een risicofactor] in de tijd gevolgd worden, met als uitkomst het al dan niet optreden van een bepaalde aandoening.
  • Case-Control study (patiëntcontrole studie)
    Observationele studie waarbij een groep patiënten vergeleken wordt met een gezonde controlegroep, en gekeken wordt naar het bestaan van risicofactoren in het verleden.