algemeen
This is the "Wat is auteursrecht?" page of the "Auteursrecht" guide.
Alternate Page for Screenreader Users
Skip to Page Navigation
Skip to Page Content

Auteursrecht  

Last Updated: Aug 27, 2014 URL: http://libguides.library.uu.nl/auteursrecht Print Guide RSS Updates

Wat is auteursrecht? Print Page
  Search: 
 
 

Wat is auteursrecht?

Wordle: Tagcloud Licenties

Het auteursrecht is het uitsluitend recht van den maker van een werk van letterkunde, wetenschap of kunst, of van diens rechtverkrijgenden, om dit openbaar te maken en te verveelvoudigen, behoudens de beperkingen, bij de wet gesteld
(Auteurswet  Artikel 1)

Artikel 10 van de Auteurswet  geeft een opsomming van wat deze wet verstaat onder 'een werk van letterkunde, wetenschap of kunst' (zoals bijv. boeken, muziekwerken, afbeeldingen, computerprogramma's etc.).

Het uitgangspunt van de Auteurswet is tweeledig: het beschermen van de maker van een werk, zodat deze zijn inspanning te gelde kan maken en het ondersteunen van de informatievrijheid.

 

Rechten van de auteur

Op grond van het auteursrecht bezit de auteur explotatierechten en persoonlijkheidsrechten. De exploitatierechten stellen de auteur in staat zijn werk te exploiteren en te commercialiseren. Zij bestaan uit het recht om te verveelvoudigen (bijv. maken kopieen) en het recht om een werk openbaar te maken (bijv. tonen, verspreiden, toegankelijk maken) (art. 12-13-14 Auteurswet)
De persoonlijkheidsrechten beschermen de persoonlijke binding van de auteur met zijn werk. Zij omvatten het recht om het werk te wijzigen en het recht om op te treden tegen aantasting van het werk door anderen (art.25 Auteurswet)
Ieder ander mag deze handelingen in beginsel alleen verrichten als hij daarvoor toestemming van de auteursrechthebbende heeft gekregen (bijv. via licenties).

 

Materiaal van anderen gebruiken in je onderwijs

Voor het gebruiken van materiaal van anderen in je onderwijs heb je altijd toestemming nodig. Die toestemming kan meerdere vormen hebben: van instemming door de auteursrechthebbende(n) tot licenties van uitgevers en Creative Commons licenties. De Universiteit Utrecht heeft een Readerovereenkomst afgesloten, waarmee het gebruik van korte overnames is toegestaan. Voor lange overnames moet eerst toestemming worden gevraagd en er moet een vergoeding voor worden betaald.
Je kunt dit probleem omzeilen door niet de content zelf op te nemen in je digitale leeromgeving, maar er naar te linken.

Meer informatie op pagina Onderwijs en auteursrecht.

 

Auteursrecht en afbeeldingen

In principe zijn alle foto's en plaatjes op het internet auteursrechtelijk beschermd, tenzij de maker afstand heeft gedaan van de rechten
(Art. 1, 10 Auteurswet).

Afbeeldingen die onder auteursrecht vallen

  • Veel afbeeldingen van particulieren hebben tegenwoordig een CC -licentie (Creative Commons) waarin omschreven staat wat je wel en niet mag doen. Vaak is hergebruik toegestaan met bronvermelding (CC-BY), soms mag hergebruik alleen voor niet-commercieel gebruik (NC).
  • Afbeeldingen die wel onder auteursrecht vallen en waarvan de auteur niet via bv. een CC-licentie heeft aangegeven dat ze hergebruikt mogen worden, mogen niet worden gebruikt zonder toestemming van de maker (auteursrechthebbende). Dit betekent dat het niet gekopieerd en verspreid mag worden, maar ook dat het niet op een website geplaatst mag worden.
    Het overnemen van (een deel van) een afbeelding, foto, tekening of ander beeld is (met bronvermelding) toegestaan om dat beeld aan te kondigen, te bekritiseren of te bespreken (beeldcitaatrecht).  Wil je een auteursrechtelijk beschermde afbeelding ter illustratie/versiering gebruiken, dan heb je toestemming van de maker nodig

Rechtenvrije afbeeldingen

  • Plaatjes die vrij van auteursrechten zijn, kun je altijd gebruiken, uiteraard met bronvermelding.
  • Je kunt zoeken naar rechtenvrije afbeeldingen bij Creative Commons. De CC Search.
  • In Google Images kun je door te filteren op gebruiksrechten afbeeldingen vinden die rechtenvrij zijn en/of die je mag hergebruiken.

Meer informatie over auteursrecht op afbeeldingen vind je op de website Ius mentis van Arnoud Engelfriet
Voor meer informatie over foto's en auteursrecht zie het gelijknamige ebook door Joost Becker

 

Auteursrecht op beeld en geluid

Op de pagina Beeld en Geluid van SURF vind je informatie over wat je mag doen met beeld en geluid in het (hoger) onderwijs

 

Nieuws

Deeplinken naar vrij toegankelijke website mag
Svensson Case Expertisecentrum Europees recht (13-2-2014)
De eigenaar van een website kan, zonder toestemming van de houders van het auteursrecht, via hyperlinks doorverwijzen naar beschermde werken die op een andere website vrij beschikbaar zijn.

Wetsvoorstel verweesde werken
Er is een wetsvoorstel aanhangig waarin wordt voorzien in een nieuwe exceptie op het auteursrecht op grond waarvan bepaalde (erfgoed)organisaties verweesde werken online toegankelijk mogen maken. Verweesde werken zijn auteursrechtelijk beschermde werken waarvan het na een zorgvuldige zoektocht niet mogelijk is gebleken om de rechthebbende te identificeren en/of te achterhalen.

 

Auteursrechteninformatiepunt

Iedere universiteit en veel hogescholen hebben een Auteursrechten Informatiepunt dat eerstelijnshulp biedt bij auteursrechtelijke kwesties rondom hergebruik van materiaal en (open access) publiceren.

Auteursrechteninformatiepunt van de Universiteit Utrecht

Description

Loading  Loading...

Tip